Binlerce lira verip dünyanın en iyi, en yüksek kalorili (8000 kcal) ithal kömürünü satın alsanız dahi; eğer o kömürü sobada yanlış bir teknikle yakarsanız hem odanız ısınmaz, hem aşırı duman/is çıkar, hem de ailenizi ölümcül karbonmonoksit (CO) zehirlenmesi riskiyle baş başa bırakırsınız. Geleneksel olarak odun sobalarından kalma "alttan tutuşturma" alışkanlığı, kömür sobalarında yapılan en büyük ve en tehlikeli hatadır. Bu rehberimizde, Almanların da uyguladığı bilimsel "Üstten Yakma Tekniği"ni adım adım anlatıyor ve kış gecelerinizi %100 güvenli hale getiriyoruz.
1. Neden Kömür Alttan Değil Üstten Yakılmalıdır?
Odun yakarken kağıdı ve çırayı alta, odunları üste koyarız. Ancak kömürde aynı yöntemi uygularsanız (kömürü üste dökerseniz), alttaki ateş kömürü birden ısıtır. Isınan kömür yanmaya fırsat bulamadan içindeki tüm gazları odaya ve bacaya kusmaya başlar. Soba "tütüyor" dediğimiz olay tam olarak budur. Yoğun bir siyah duman çıkar, camlar kararır, yanmayan gazlar bacadan atıldığı için kömürün enerjisinin %40'ı çöpe gider.
Üstten Yakma Tekniğinde ise: Kömür alttadır, ateş üstündedir. Ateş yukarıdan aşağıya doğru yavaş yavaş iner. Kömürden çıkan gazlar (duman) mecburiyetten üstteki alev topunun içinden geçmek zorunda kalır. Alevin içinden geçen duman yanarak ekstra ısıya dönüşür. Sonuç: Sıfır tütme, tertemiz bir baca, cam gibi parlayan alevler ve 2 kat fazla sıcaklık!
2. Adım Adım Üstten Yakma Tekniği (Ev Uygulaması)
Sobanızı kış boyu en verimli şekilde yakmak için şu 4 adımı eksiksiz uygulayın:
- Kömürü Dizmek: Temizlenmiş ve külü boşaltılmış soba kovanızın içine 3/4 oranında (yaklaşık %75'i dolacak şekilde) limon veya portakal boy ithal kömürünüzü dökün. Kömürlerin aralarında hava boşluğu kalmasına dikkat edin.
- Odunları Yerleştirmek: Kömürün hemen üzerine, çadır veya çapraz şekilde kuru odun parçalarını dizin. Odunların kömürün üzerini bir kapak gibi tam örtmemesine, aralarından ateşin aşağı sızabileceği boşluklar olmasına özen gösterin.
- Tutuşturucu ve Çıra: Odunların üzerine en ince çıraları, çam kozalaklarını veya tutuşturucu kağıt/tabletleri koyun.
- Ateşleme ve Hava Ayarı: Ateşi en üstten yakın. Sobanın alt ve üst hava kelebeklerini (havalandırma deliklerini) tamamen açın. Üstteki çıralar odunları, odunlar da aşağıya inerek kömürü yavaş yavaş ve dumansız bir şekilde tutuşturacaktır. Kömürler kor (kızıl) haline gelene kadar havalandırmaları açık tutun.
3. Ölümcül Hata: Gece Yatarken Sobaya Kömür Atmak!
Karbonmonoksit sinsi ve kokusuz bir katildir. Birçok zehirlenme vakası, gece üşümemek için sönmeye yüz tutmuş kor halindeki ateşin üzerine "yatmalık" taze kömür atıp, sonra da sobanın hava deliklerini tamamen kapatmaktan kaynaklanır.
Taze kömür, havasız kaldığı için yanamaz, sadece için için tüterek odaya zehirli gaz basar. Özellikle lodoslu ve rüzgarlı Karadeniz gecelerinde geri tepen baca, tüm evi zehre boğar. Kural şudur: Sobaya üstten yeni kömür İLAVE EDİLMEZ. İthal Akabe veya Miryak kömürü zaten gece doldurup üstten yaktığınızda sizi sabaha kadar kor halinde ısıtır. Ekstra müdahaleye gerek yoktur.
4. Baca ve Boru Temizliği Şartı
İthal kömürlerin (Miryak, Akabe vb.) sülfür oranları çok düşüktür ve yerli kömürler gibi bacanızı bir ayda tıkamazlar. Ancak yine de güvenliğiniz için her yıl eylül-ekim aylarında (soba kurulmadan önce) ana bacanızı mutlaka temizletin. Soba borularını ise 2 ayda bir çıkarıp içindeki ince kurumu silkelemek, sobanızın çekişini (vakumunu) ilk günkü fırtına hızına getirecektir.
Güvenle ve Sağlıkla Isınmak Sizin Elinizde!
Doğru yakma tekniği ve düzenli bakımla, BOSEM Tarım'dan alacağınız birinci sınıf ithal sobalık kömürler (Miryak / Akabe) evinizi tehlikesizce ve ekonomik bir şekilde hamama çevirir.
Bacanızı tıkamayacak, dumansız yanan ve garantili kalorisiyle sizi mutlu edecek kömür çeşitlerimiz ve Rize güncel fiyatlarımız için hemen arayın!
